Review: Baba Sissoko & Mediterranean Blues – No War
Baba Sissoko & Mediterranean Blues – No War
Format: CD – Digital / Label: Phonotype Record
Release: 2026
Tekst: Gerard Haarhuis
No War. Een mooie gedachte om na te streven, maar de realiteit is toch vaak iets gewelddadiger, of zoals onze oosterburen zeggen: Die Hoffnung stirbt zuletzt, met andere woorden: Ook al weet je soms wel beter, als je de hoop op verbetering opgeeft is alles verloren. Dus, een titel als ‘No War’ móet je altijd weer tegen kunnen komen en niet alleen in de muziek maar dat is toevallig wel het métier waar we ons in “bevinden” wanneer er een recensie geschreven moet worden over het nieuwste album van Baba Sissoko.
Baba Sissoki, geboren in de hoofdstad van het West-Afrikaanse land Mali, Bamako dat ook wel zo’n beetje de muzikale hoofdstad van heel West-Afrika is sinds in de jaren ’90 Salif Keita en Ali Farka Touré met hun muziek Bamako wereldwijde bekendheid bezorgden. Baba, 63, heeft zo’n 30 albums gemaakt in verschillende samenstellingen en een stuk of vijf solo. In het begin van zijn muzikale carrière zijn de albums vooral van het trio Taman-Kan.
Ook Baba Sissoko heeft in de loop der jaren een ontwikkeling doorgemaakt van louter traditionele muziek naar een meer mogelijkheden biedende mix van verschillende stijlen. Op die manier is ook zijn huidige band ontstaan, Mediterranean Blues waarmee hij z’n nieuwste album, ‘No War’, heeft volgespeeld.
De volledige line-up bestaat dan ook uit:
Baba Sissoko op vocals, ngoni (een snaarinstrument met 4, 5 of 6 snaren waarvan de klankkast vaak gemaakt is van een kalebas) en op tama (een zandlopervormige trommel, een membranofoon, aan beide zijden bespannen)
Ady Thioune op djembe (een staande trommel die met de hand bespeeld wordt en die we vaker tegen komen), op bougaroubu, die vergelijkbaar is met de djembe en op congas en vocals
Philippe Lago op drums
Angelo Napoli op gitaar
Tobia Ciagli op bas en background vocals
Alessandro de Marino op klarinet en keyboards
Domenico Canale op harmonica, viool en vocals
Denis Tchangou op drums
De vele Italiaanse namen van de meespelende muzikanten zijn te verklaren door het feit dat Baba, op zoek naar een betere toekomst, na een moeizame “reis”, via Libië, uiteindelijk in Toscane in Italië belandde in het plaatsje Certaldo, in de buurt van Florence, waar hij werk vond in een bakkerij en van daar uit z’n muzikale carrière vorm gaf. Vandaar dus ook de naam van z’n band, Mediterranean Blues!
Het album ‘No War’ is uitgebracht op het Phonotype Record-label, het oudste muzieklabel van Italië en er staan negen nummers op, te beginnen met Afro Rock, een quasi improviserende freejazzende melodie, in eerste instantie zonder vaste lijn die je echter langzaam maar zeker hoort binnenkomen. Harmonica erbij en dan wordt er ook gezongen, helaas in een taal die ik niet versta dus moet ik het doen met het duiden van de titel in combinatie met wat ik hoor. Het ís inderdaad Afro Rock mét een lekkere baslijn.
Angha Ben, een begrip, waarschijnlijk uit het bambara, een West-Afrikaanse taal en dat verband kan houden met “vrede” wat dan wel logisch zou zijn… maar ik “hoor” ook iets uit India en als ik de muziek hoor kan ook dat. Het klink Indiaas, zoals John McLaughlin met Shakti…
Zonder “accent aigu” op de “e” in Immigres staat er letterlijk “immigreert”, zou het accent er wel op staat, dus “immigrés” dan staat dat voor “immigranten”. Dat laatste lijkt me het meest logisch… Ook weer een “impulsieve” intro waarin de harmonica meedoet en de indruk wekt een accordeon te zijn. De nadruk ligt voorlopig in alle nummers op vrij stevige percussie waar af en toe een scherpe gitaar doorheen soleert terwijl ook de bas een duidelijk hoorbare rol is toebedeeld. Ook dit nummer heeft weer iets van “impro freejazz”.
Het leven is mooi. Heel zeker. Misschien niet 365 dagen per jaar, maar toch. Als je je toch probeert voor te stellen welk avontuur een vluchteling achter de rug heeft om dan daar te komen waar hij of zij met vijandigheid wordt bejegend en dat alleen omdat de mens een natuurlijke drang heeft voortdurend op zoek te zijn naar een betere toekomst, nou dan kunnen wij hier in Nederland gerust in het algemeen stellen dat La Vita È Bella, ook als het soms niet zo lijkt… Een min of meer blues-melodie met harmonica, vrij langzaam met vocale uithalen.
Ook wel een mooie titel, Le Monde Est Un Village, de wereld is een dorp en dat is natuurlijk ook zo, want hoe verder we reizen, hoe dichter we bij elkaar komen, tenminste geografisch. In sociaal opzicht zijn er nog flinke afstanden te “overbruggen”! Een vrolijke melodie, met name vormgegeven door bas en harmonica die samen met de rest van de instrumenten een mooie mengelmoes opleveren, een beetje als een zydeco, erg aanstekelijk dus!
Bij Leyla denk ik natuurlijk aan Layla van Derek & the Dominos maar die vlieger gaat hier niet op. Het is wel duidelijk een nummer óver een Leyla maar omdat mijn Afrikaans niet meer is wat het ooit was, is dat het enige dat ik er over kan vertellen. Wel een lekker enthousiaste, stampende melodie.
Dit album is opgenomen in Napels en vandaar waarschijnlijk een titel als Na Na Na E Napoli. Dit keer geen solo lead vocals maar ook veel background vocals en geloof het of niet maar ik hoor toch heel duidelijk de naam van Maradona voorbij komen, Maradona die in de kwartfinale van het WK in 1986 tegen Engeland een doelpunt maakte met de hand. Dat doelpunt werd echter goedgekeurd en Argentinië won de wedstrijd met 2-1. En als wij onze nationale voorbeelden hebben in Cruyff en Van Gaal met af en toe bijzondere uitspraken, Maradona kon er ook iets van door na de wedstrijd te verklaren dat het doelpunt deels door “de hand van God” was gemaakt…!
Een fijne melodie waarbij ik mijn voeten niet stil kan houden! Nene. Mooi lopend, veel percussie uiteraard, scherp uithalende gitaar en vooral ook snel! “Backing vocals” vooral door de harmonica! Ja, hier wordt een mens wel vrolijk van!
En dan sluit Baba het album af met de titelsong No War. In een reggae-melodie en dus aanstekelijk dansbaar! Met mooie diep weg gezongen vocals die ons proberen duidelijk te maken dat oorlog geen oplossing is maar juist het probleem vormt en dat er uiteindelijk maar één echte oplossing is: No War. Lekker deuntje met mooi snarenwerk op de ngoni!
En dan is het album ‘No War’ van Baba Sissoko & Mediterranean Blues afgelopen. Het zal duidelijk zijn dat dit album niet op de gebruikelijke manier te recenseren is. In bijna alle nummers is de taal een Afrikaanse taal of misschien zelfs een dialect. Dat maakt het onmogelijk het zo belangrijke aspect van “cultuur” te “pakken”. Dus heel vaak is met geen mogelijkheid te zeggen waar een nummer over gáát, laat staan dat de “punten en komma’s” hoorbaar zouden zijn die vaak weer een eigen nuance aanbrengen in de betekenis van een tekst…! Wat over blijft is een album met stevige muziek, veel drums en percussie, zie ook de instrumenten in de line-up. Best veel harmonica erbij en af en toe een niet te versmaden gitaarlijn.
Een album, uitermate geschikt voor de liefhebber van muziek die niet vastgeroest zit in bepaalde stijlen het niet schuwt om af en toe iets verrassends tevoorschijn te toveren…!!! En iemand als Baba gun je, na alles wat hij achter zich heeft gelaten en heeft meegemaakt op weg “hiernaartoe” het succes van dit album!
Tracks:
01. Afro Rock
02. Angha Ben
03. Immigres
04. La Vita È Bella
05. Le Monde Est Un Village
06. Leyla
07. Na Na Na E Napoli
08. Nene
09. No War