Harvest Moon – twintig jaar na Harvest
Twintig jaar nadat Neil Young met Harvest een van de belangrijkste albums uit zijn carrière maakte, verscheen in 1992 ineens Harvest Moon.
De titel leek geen toeval. Verschillende muzikanten van Harvest waren terug, akoestische gitaren en pedal steel bepaalden opnieuw voor een belangrijk deel het geluid en ook Linda Ronstadt en James Taylor waren weer van de partij.
De vergelijking was onvermijdelijk. Sterker nog: vóór de release sprak Young zelf over de nieuwe muziek als een vervolg op Harvest. Maar toen Harvest Moon eenmaal verscheen, wilde hij juist niet dat de plaat simpelweg als Harvest II werd gezien.
Was Harvest Moon werkelijk een terugkeer naar 1972? Of vertelde Neil Young twintig jaar later een heel ander verhaal?
Het enorme succes van Harvest
Toen Harvest in 1972 verscheen, was Neil Young al lang geen onbekende meer. Hij had Buffalo Springfield achter zich, bracht verschillende soloalbums uit en maakte deel uit van Crosby, Stills, Nash & Young.
Maar Harvest bracht zijn carrière naar een ander niveau.
Met nummers als Heart of Gold, Old Man en The Needle and the Damage Done werd het album een bepalende plaat uit zijn catalogus. Folk, country en rock kwamen samen in een overwegend warm en akoestisch geluid.
Op verschillende nummers werd Young begeleid door muzikanten die bekend werden als The Stray Gators. Onder hen waren pedal-steelgitarist Ben Keith, bassist Tim Drummond en drummer Kenny Buttrey. James Taylor en Linda Ronstadt leverden bovendien achtergrondzang.
Na Harvest koos Young echter bepaald niet voor de gemakkelijkste weg. In de daaropvolgende twintig jaar wisselde hij regelmatig van muzikale richting. Akoestische muziek, rauwe rock, country en experiment volgden elkaar op.
Een eenvoudige herhaling van Harvest kwam er niet.
Twintig jaar later klinkt iets bekends
Aan het begin van de jaren negentig was Young juist weer nadrukkelijk met elektrische rock bezig. Ragged Glory uit 1990 en de daaropvolgende optredens met Crazy Horse stonden ver af van de ingetogen sfeer van Harvest.
Daarna veranderde de richting opnieuw.
Voor Harvest Moon kwamen Ben Keith, Tim Drummond en Kenny Buttrey terug. Spooner Oldham completeerde de kern van de begeleidingsband op het album. Ook Linda Ronstadt en James Taylor waren opnieuw te horen, terwijl Nicolette Larson eveneens achtergrondzang verzorgde.
De overeenkomst met 1972 was dus duidelijk genoeg om verwachtingen te wekken.
Young versterkte dat aanvankelijk zelf. Voor de release vertelde hij dat de nieuwe muziek inderdaad klonk als een vervolg op Harvest en dat hij daar geen probleem mee had.
Maar rond de release werd hij voorzichtiger met die vergelijking. Harvest Moon was volgens hem geen Harvest II. Natuurlijk waren er verbindingen tussen beide albums, maar de nieuwe plaat moest ook zelfstandig kunnen bestaan.
Dezelfde muzikale wereld, een ander perspectief
Daar ligt misschien wel het belangrijkste verschil tussen beide albums.
Tussen Harvest en Harvest Moon ligt twintig jaar. Young keerde terug naar een vertrouwde muzikale omgeving, maar deed dat met twintig jaar extra levenservaring.
Dat is terug te horen in de onderwerpen. Relaties, herinneringen, liefde en het verstrijken van de tijd spelen op Harvest Moon een belangrijke rol.
Young legde zelf uit dat hij over vergelijkbare onderwerpen zong, maar nu vanuit twintig jaar meer ervaring.
Dat perspectief past bij nummers als Unknown Legend, From Hank to Hendrix en One of These Days. Het verleden is op Harvest Moon nooit ver weg.
En nergens komt dat duidelijker samen dan in de titelsong.
Harvest Moon: liefde onder het maanlicht
Harvest Moon is in de kern een eenvoudig liefdeslied.
Geen groot drama, maar het verlangen om opnieuw samen te zijn met iemand met wie al een lange geschiedenis wordt gedeeld. Daarmee sluit het nummer nauw aan bij het bredere thema van tijd en herinnering op het album.
Ook muzikaal blijft de opname ingetogen. Neil Young speelt gitaar en mondharmonica en zingt de lead. Ben Keith is te horen op pedal steel, Tim Drummond op bas en broom, Kenny Buttrey op drums en Spooner Oldham op Hammond-orgel. Linda Ronstadt verzorgt achtergrondzang.
De combinatie geeft het nummer een warm en vertrouwd karakter zonder dat het simpelweg klinkt als een kopie van Harvest.
De titel roept vanzelf beelden op van herfst, oogst en lange avonden. Dat is niet alleen romantische beeldspraak.
Een Harvest Moon is de traditionele naam voor de volle maan die het dichtst bij de herfstequinox valt. De benaming is historisch verbonden met de oogsttijd, toen het maanlicht boeren hielp om na zonsondergang langer door te werken.
Toch is Harvest Moon geen conceptalbum over de herfst. De herfst past vooral bij de sfeer van de plaat. De werkelijke rode draad ligt eerder bij iets universelers: tijd die voorbijgaat en gevoelens die blijven bestaan.
Waarom Harvest II te eenvoudig is
De vergelijking met Harvest is dus zowel logisch als misleidend.
Ben Keith, Tim Drummond en Kenny Buttrey zijn op beide albums te horen. Linda Ronstadt en James Taylor keren eveneens terug. Akoestische instrumenten, pedal steel en warme achtergrondzang krijgen opnieuw veel ruimte.
Zelfs de titel nodigt uit om beide platen naast elkaar te leggen.
Maar Young zelf maakte uiteindelijk duidelijk dat Harvest Moon op eigen benen moest staan.
Dat wordt nog duidelijker wanneer beide albums achter elkaar worden beluisterd. De muzikale taal is verwant, maar het perspectief is veranderd.
Harvest is het werk van een jonge Neil Young aan het begin van de jaren zeventig.
Op Harvest Moon horen we dezelfde songwriter twintig jaar later terugkijken op relaties, mensen, herinneringen en de weg die achter hem ligt.
De omgeving klinkt bekend. De man die erin rondloopt is veranderd.
De kracht van terugkeren
Harvest Moon verscheen op 2 november 1992 en bevat tien nummers, waaronder Unknown Legend, From Hank to Hendrix, One of These Days, Dreamin’ Man, Natural Beauty en de titelsong.
Dat Young juist voor deze plaat opnieuw met verschillende muzikanten uit zijn verleden werkte, versterkte onvermijdelijk de band met Harvest. Maar zijn eigen uitleg maakt duidelijk dat het niet de bedoeling was om twintig jaar later eenvoudig hetzelfde album opnieuw te maken.
Hij keerde terug naar een muzikale taal die hem vertrouwd was en gebruikte die om vanuit een ander moment in zijn leven naar vergelijkbare onderwerpen te kijken.
Misschien is dat precies waarom de titel Harvest Moon zo goed gekozen is.
Een oogstmaan markeert een terugkerend moment in het jaar. Hij verschijnt opnieuw, maar nooit in precies dezelfde nacht of onder precies dezelfde omstandigheden.
Zo werkt Harvest Moon ook naast Harvest.
De klanken zijn herkenbaar. Verschillende muzikanten keren terug. Herinneringen aan 1972 zijn overal aanwezig.
Maar twintig jaar zijn verstreken.
En juist daardoor werd Harvest Moon veel interessanter dan een eenvoudige Harvest II ooit had kunnen zijn.
Luister zelf
Twee nummers laten mooi horen wat er in twintig jaar veranderde.
Neil Young – Heart of Gold (1972)
Een van de bekendste nummers van Harvest en een goed vertrekpunt voor de vergelijking met 1992.
Neil Young – Harvest Moon (1992)
Een vertrouwde muzikale wereld, maar bekeken vanuit twintig jaar extra levenservaring.
Lees ook
Achter de Muziek #2 – Waarom heet Americana eigenlijk Americana?
Het verhaal achter de naam van een genre waarin country, folk en roots samenkomen.
Achter de Muziek #3 – Outlaw Country: de opstand tegen Nashville
Hoe artiesten meer zeggenschap over hun eigen muziek opeisten.
Achter de Muziek #5 – Stagger Lee: van moord tot muzieklegende
Hoe een moord uit 1895 veranderde in Amerikaanse muziekfolklore.
Bronnen: Neil Young / Warner Records – Harvest en Harvest Moon; Neil Young Archives – Harvest Moon; Uncut – Neil Young over Harvest en Harvest Moon; NASA – Harvest Moon.